Wat begon als een burgerinitiatief vol energie en betrokkenheid, eindigde in een dossier dat haarscherp blootlegt wat er misgaat met participatie in Breda. Tijdens de inspreekmomenten in de gemeenteraad vertelden bewoners van Westerpark-Zuid hoe zij maandenlang actief betrokken waren bij het plan voor een natuurspeeltuin , totdat hun inzet, ideeën en verwachtingen plotseling niets meer waard bleken.
De fractie van de LPF stelde daarom raadsvragen aan het college. De antwoorden die het college op 29 september gaf, zijn ronduit teleurstellend en ontwijkend. Zo wordt erkend dat er géén volledige beheertoets is uitgevoerd, slechts een beperkte toets op “spelen” en “ecologie”, en dat het negatieve advies al medio juni 2024 bekend was, maar alleen gedeeld werd met een werkgroep van acht personen.
Ook over het participatieproces toont het college geen zelfreflectie. Er zouden “geen valse verwachtingen” zijn gewekt, terwijl bewoners juist maandenlang betrokken waren bij plannen die later onhaalbaar bleken. Alternatieven werden niet onderzocht omdat “bewoners daar geen interesse in hadden.” Beleidsactualisering? “Niet nodig.” Openbaarheid? Geen toezegging, geen juridische onderbouwing. Het gevolg: bewoners die zich misleid voelen, een raad die structureel te weinig informatie krijgt en een participatiebeleid dat zijn geloofwaardigheid verliest. En dat alles rond een speeltuin een klein dossier dat een veel groter probleem blootlegt.
Participatie voor de vorm
Als dit de manier is waarop Breda invulling geeft aan co-creatie, dan is het een lege huls. Bewoners worden eerst betrokken, daarna genegeerd. Cruciale informatie komt pas maanden later, alternatieven worden niet onderzocht en de raad krijgt geen inzage in de onderliggende stukken. Zo herstel je vertrouwen niet, zo tast je het verder aan.
Die ene zin vat pijnlijk samen wat er zich heeft afgespeeld rond de beoogde natuurspeeltuin in Westerpark-Zuid. Wat begon als een burgerinitiatief vol hoop en betrokkenheid, eindigde als een harde les in bestuurlijke arrogantie en democratisch onvermogen. Wat hier misging, gaat veel verder dan één speeltuin. Dit is een symptoom van een dieper probleem: een gemeentebestuur dat co-creatie verwart met toneelspel, participatie reduceert tot een PR-instrument en burgers laat meedenken zolang ze het eindresultaat niet veranderen.
“Als dit de manier is waarop Breda invulling geeft aan co-creatie, dan is het een lege huls. Bewoners worden eerst betrokken, daarna genegeerd. Cruciale informatie komt pas maanden later, alternatieven worden niet onderzocht en de raad krijgt geen inzage in de onderliggende stukken. Zo herstel je vertrouwen niet, zo tast je het verder aan.”
Iwan Dienjes
Meedenken, meedoen dan afserveren
Het begon veelbelovend. In 2023 mochten bewoners meedenken over een natuurspeelplek in hun wijk. Er kwamen werkgroepen, overleggen, ontwerpsessies – het hele repertoire van de moderne “stad van co-creatie”. Bewoners kregen het gevoel dat hun stem ertoe deed. Totdat in 2024 plots bleek dat het plan “toch niet haalbaar” was. Negatieve adviezen over ecologie en veiligheid, risico’s bij wateroverlast, technische bezwaren, allemaal argumenten die pas laat in het proces naar boven kwamen. Zaken die je normaal gesproken voordat je participatie opstart onderzoekt, bleken hier pas “ineens” ná maanden van betrokkenheid te worden bekeken. En alsof dat nog niet erg genoeg was, werd er geen volledige beheertoets uitgevoerd, enkel een beperkte toets op spelen en ecologie. De rest van de cruciale onderdelen, zoals techniek, waterbeheer en veiligheid, bleef buiten beschouwing. Daarmee werd het fundament van het hele project wankel, nog voordat de eerste schop de grond in kon. De bewonersgroep, die maandenlang tijd, energie en ideeën had gestoken in het project, kreeg medio 2024 te horen dat het plan niet door kon gaan. Niet via een transparant raadsstuk, niet via een openbare brief, maar in een gesprek met een werkgroep van acht mensen. De rest van de wijk werd pas in 2025 volledig geïnformeerd.
Het college doet die gang van zaken nonchalant af: men “deelt in het geheel niet” de stelling dat dit strijdig is met het zorgvuldigheidsbeginsel uit artikel 3:2 van de Algemene wet bestuursrecht. Geen uitleg, geen juridische onderbouwing – alleen ontkenning. Maar de feiten spreken voor zich: bewoners werden betrokken bij een traject waarvan essentiële voorwaarden nog niet eens waren getoetst. Ze werden actief aangespoord om mee te denken over plannen die bij voorbaat onhaalbaar waren. En toen het misging, was het antwoord dat er “geen valse verwachtingen” waren gewekt. Het is alsof je iemand laat investeren in een huis, om vervolgens te zeggen dat bouwen daar verboden is. Het woord daarvoor is niet “co-creatie”, het is “co-illusie”
Het dossier moest dicht
Toen bleek dat een speelplek in de wadi niet haalbaar was, had het college kunnen kiezen voor creativiteit. Het had samen met bewoners kunnen onderzoeken hoe een veilige speelzone naast de wadi eruit zou kunnen zien. Het had natuurlijke speelelementen kunnen verkennen die de ecologische waarden respecteren. Het had, kortom, het gesprek kunnen voortzetten. In plaats daarvan trok het college de handen ervan af. De verklaring? Bewoners zouden “geen interesse” hebben gehad in alternatieve locaties. Daarmee schuift men de verantwoordelijkheid af op de bewoners zelf alsof zij de beleidsmakers zijn.
De waarheid is eenvoudiger: het college wilde geen alternatieven onderzoeken. Het dossier moest dicht. Punt.
De realiteit als bijzaak
Het college blijft intussen vasthouden aan de stelling dat het speelbeleid “niet achterhaald” is, omdat alle kinderen binnen de afstandsnormen een speelplek zouden hebben. Daarmee negeert men bewust de dagelijkse realiteit: een wijk met meer dan 200 kinderen, ouders die speeltoestellen in hun voortuinen zetten en wegen die bestaande speelplekken onveilig en onbereikbaar maken. Afstandsnormen zijn ooit bedacht als richtlijn, niet als excuus om de ogen te sluiten voor veranderende omstandigheden. Maar in Breda is beleid geen middel meer om de praktijk te verbeteren het is een schild om kritiek af te weren.
Raad buitenspel, vertrouwen verdampt
Het schandaal beperkt zich niet tot de bewoners. Ook de gemeenteraad, op papier het hoogste orgaan van de gemeente, werd grotendeels buitenspel gezet.
Onderliggende stukken blijven geheim. Adviezen en notities worden niet gedeeld. Zelfs op vragen over de juridische grondslag voor die geheimhouding komt geen concreet antwoord. Wie denkt dat dit slechts over een speeltuintje gaat, vergist zich. Dit gaat over democratische controle die doelbewust wordt uitgehold. Over een gemeenteraad die haar kaderstellende rol niet kan waarmaken omdat cruciale informatie simpelweg wordt achtergehouden. En ondertussen verwacht het college dat bewoners en raadsleden vertrouwen houden in het bestuur. Maar vertrouwen is geen vanzelfsprekendheid. Vertrouwen verdien je. En hier heeft het bestuur het actief verspeeld.
Co-creatie als toneelstukje
Het dossier Westerpark-Zuid is meer dan een “incident”, het is een spiegel. Het laat zien dat co-creatie in Breda geen democratische vernieuwing is, maar een geregisseerd script. Bewoners mogen figureren, ideeën aandragen en hopen op invloed. Maar zodra het spannend wordt, zodra hun inbreng iets zou kunnen veranderen, valt het doek. En dan wordt participatie gereduceerd tot een marketingwoord dat de werkelijkheid moet verhullen. De stad van co-creatie? Nee. Breda is steeds meer de stad van co-illusie: een plek waar participatie wordt verkocht als inspraak, maar geleverd als schijn. Waar “samen doen” betekent dat burgers meedoen zolang ze het beleid niet in de weg lopen. En waar het bestuur zijn eigen fouten liever bagatelliseert dan ervan te leren.
Tijd voor eerlijke politiek
Bewoners van Westerpark-Zuid zijn niet alleen boos omdat er geen speeltuin komt, Ze zijn boos omdat ze zijn genegeerd, verkeerd geïnformeerd en niet serieus genomen. Ze zijn boos omdat participatie werd gebruikt als een doekje voor het bloeden. Ze zijn boos omdat hun vertrouwen is geschaad. En terecht. Want als dit de manier is waarop Breda invulling geeft aan co-creatie, dan is het tijd om dat hele begrip opnieuw te definiëren. Participatie is geen theaterstuk. Het is de kern van onze democratie. En zolang het bestuur dat niet begrijpt, zal Breda geen stad van co-creatie zijn – maar een stad van co-illusie.
Daarom zullen wij vervolgvragen indienen om alsnog volledige duidelijkheid te krijgen. Want zolang het college wegkomt met ontwijkende antwoorden, halve waarheden en onvolledige informatie, verandert er niets. Het is tijd om dat patroon te doorbreken – in het belang van de bewoners van Westerpark-Zuid, in het belang van de gemeenteraad en in het belang van een eerlijke en betrouwbare lokale democratie.
Wie participatie zegt, moet luisteren. Wie co-creatie zegt, moet delen. En wie vertrouwen wil, moet de waarheid vertellen, niet pas als het uitkomt, maar altijd.
Wat begon als een burgerinitiatief vol energie en betrokkenheid, eindigde in een dossier dat haarscherp blootlegt wat er misgaat met participatie in Breda. Tijdens de inspreekmomenten in de gemeenteraad vertelden bewoners van Westerpark-Zuid hoe zij maandenlang actief betrokken waren bij het plan voor een natuurspeeltuin , totdat hun inzet, ideeën en verwachtingen plotseling niets meer waard bleken.
De fractie van de LPF stelde daarom raadsvragen aan het college. De antwoorden die het college op 29 september gaf, zijn ronduit teleurstellend en ontwijkend. Zo wordt erkend dat er géén volledige beheertoets is uitgevoerd, slechts een beperkte toets op “spelen” en “ecologie”, en dat het negatieve advies al medio juni 2024 bekend was, maar alleen gedeeld werd met een werkgroep van acht personen.
Ook over het participatieproces toont het college geen zelfreflectie. Er zouden “geen valse verwachtingen” zijn gewekt, terwijl bewoners juist maandenlang betrokken waren bij plannen die later onhaalbaar bleken. Alternatieven werden niet onderzocht omdat “bewoners daar geen interesse in hadden.” Beleidsactualisering? “Niet nodig.” Openbaarheid? Geen toezegging, geen juridische onderbouwing. Het gevolg: bewoners die zich misleid voelen, een raad die structureel te weinig informatie krijgt en een participatiebeleid dat zijn geloofwaardigheid verliest. En dat alles rond een speeltuin een klein dossier dat een veel groter probleem blootlegt.
Participatie voor de vorm
Als dit de manier is waarop Breda invulling geeft aan co-creatie, dan is het een lege huls. Bewoners worden eerst betrokken, daarna genegeerd. Cruciale informatie komt pas maanden later, alternatieven worden niet onderzocht en de raad krijgt geen inzage in de onderliggende stukken. Zo herstel je vertrouwen niet, zo tast je het verder aan.
Die ene zin vat pijnlijk samen wat er zich heeft afgespeeld rond de beoogde natuurspeeltuin in Westerpark-Zuid. Wat begon als een burgerinitiatief vol hoop en betrokkenheid, eindigde als een harde les in bestuurlijke arrogantie en democratisch onvermogen. Wat hier misging, gaat veel verder dan één speeltuin. Dit is een symptoom van een dieper probleem: een gemeentebestuur dat co-creatie verwart met toneelspel, participatie reduceert tot een PR-instrument en burgers laat meedenken zolang ze het eindresultaat niet veranderen.
“Als dit de manier is waarop Breda invulling geeft aan co-creatie, dan is het een lege huls. Bewoners worden eerst betrokken, daarna genegeerd. Cruciale informatie komt pas maanden later, alternatieven worden niet onderzocht en de raad krijgt geen inzage in de onderliggende stukken. Zo herstel je vertrouwen niet, zo tast je het verder aan.”
Iwan Dienjes
Meedenken, meedoen dan afserveren
Het begon veelbelovend. In 2023 mochten bewoners meedenken over een natuurspeelplek in hun wijk. Er kwamen werkgroepen, overleggen, ontwerpsessies – het hele repertoire van de moderne “stad van co-creatie”. Bewoners kregen het gevoel dat hun stem ertoe deed. Totdat in 2024 plots bleek dat het plan “toch niet haalbaar” was. Negatieve adviezen over ecologie en veiligheid, risico’s bij wateroverlast, technische bezwaren, allemaal argumenten die pas laat in het proces naar boven kwamen. Zaken die je normaal gesproken voordat je participatie opstart onderzoekt, bleken hier pas “ineens” ná maanden van betrokkenheid te worden bekeken. En alsof dat nog niet erg genoeg was, werd er geen volledige beheertoets uitgevoerd, enkel een beperkte toets op spelen en ecologie. De rest van de cruciale onderdelen, zoals techniek, waterbeheer en veiligheid, bleef buiten beschouwing. Daarmee werd het fundament van het hele project wankel, nog voordat de eerste schop de grond in kon. De bewonersgroep, die maandenlang tijd, energie en ideeën had gestoken in het project, kreeg medio 2024 te horen dat het plan niet door kon gaan. Niet via een transparant raadsstuk, niet via een openbare brief, maar in een gesprek met een werkgroep van acht mensen. De rest van de wijk werd pas in 2025 volledig geïnformeerd.
Het college doet die gang van zaken nonchalant af: men “deelt in het geheel niet” de stelling dat dit strijdig is met het zorgvuldigheidsbeginsel uit artikel 3:2 van de Algemene wet bestuursrecht. Geen uitleg, geen juridische onderbouwing – alleen ontkenning. Maar de feiten spreken voor zich: bewoners werden betrokken bij een traject waarvan essentiële voorwaarden nog niet eens waren getoetst. Ze werden actief aangespoord om mee te denken over plannen die bij voorbaat onhaalbaar waren. En toen het misging, was het antwoord dat er “geen valse verwachtingen” waren gewekt. Het is alsof je iemand laat investeren in een huis, om vervolgens te zeggen dat bouwen daar verboden is. Het woord daarvoor is niet “co-creatie”, het is “co-illusie”
Het dossier moest dicht
Toen bleek dat een speelplek in de wadi niet haalbaar was, had het college kunnen kiezen voor creativiteit. Het had samen met bewoners kunnen onderzoeken hoe een veilige speelzone naast de wadi eruit zou kunnen zien. Het had natuurlijke speelelementen kunnen verkennen die de ecologische waarden respecteren. Het had, kortom, het gesprek kunnen voortzetten. In plaats daarvan trok het college de handen ervan af. De verklaring? Bewoners zouden “geen interesse” hebben gehad in alternatieve locaties. Daarmee schuift men de verantwoordelijkheid af op de bewoners zelf alsof zij de beleidsmakers zijn.
De waarheid is eenvoudiger: het college wilde geen alternatieven onderzoeken. Het dossier moest dicht. Punt.
De realiteit als bijzaak
Het college blijft intussen vasthouden aan de stelling dat het speelbeleid “niet achterhaald” is, omdat alle kinderen binnen de afstandsnormen een speelplek zouden hebben. Daarmee negeert men bewust de dagelijkse realiteit: een wijk met meer dan 200 kinderen, ouders die speeltoestellen in hun voortuinen zetten en wegen die bestaande speelplekken onveilig en onbereikbaar maken. Afstandsnormen zijn ooit bedacht als richtlijn, niet als excuus om de ogen te sluiten voor veranderende omstandigheden. Maar in Breda is beleid geen middel meer om de praktijk te verbeteren het is een schild om kritiek af te weren.
Raad buitenspel, vertrouwen verdampt
Het schandaal beperkt zich niet tot de bewoners. Ook de gemeenteraad, op papier het hoogste orgaan van de gemeente, werd grotendeels buitenspel gezet.
Onderliggende stukken blijven geheim. Adviezen en notities worden niet gedeeld. Zelfs op vragen over de juridische grondslag voor die geheimhouding komt geen concreet antwoord. Wie denkt dat dit slechts over een speeltuintje gaat, vergist zich. Dit gaat over democratische controle die doelbewust wordt uitgehold. Over een gemeenteraad die haar kaderstellende rol niet kan waarmaken omdat cruciale informatie simpelweg wordt achtergehouden. En ondertussen verwacht het college dat bewoners en raadsleden vertrouwen houden in het bestuur. Maar vertrouwen is geen vanzelfsprekendheid. Vertrouwen verdien je. En hier heeft het bestuur het actief verspeeld.
Co-creatie als toneelstukje
Het dossier Westerpark-Zuid is meer dan een “incident”, het is een spiegel. Het laat zien dat co-creatie in Breda geen democratische vernieuwing is, maar een geregisseerd script. Bewoners mogen figureren, ideeën aandragen en hopen op invloed. Maar zodra het spannend wordt, zodra hun inbreng iets zou kunnen veranderen, valt het doek. En dan wordt participatie gereduceerd tot een marketingwoord dat de werkelijkheid moet verhullen. De stad van co-creatie? Nee. Breda is steeds meer de stad van co-illusie: een plek waar participatie wordt verkocht als inspraak, maar geleverd als schijn. Waar “samen doen” betekent dat burgers meedoen zolang ze het beleid niet in de weg lopen. En waar het bestuur zijn eigen fouten liever bagatelliseert dan ervan te leren.
Tijd voor eerlijke politiek
Bewoners van Westerpark-Zuid zijn niet alleen boos omdat er geen speeltuin komt, Ze zijn boos omdat ze zijn genegeerd, verkeerd geïnformeerd en niet serieus genomen. Ze zijn boos omdat participatie werd gebruikt als een doekje voor het bloeden. Ze zijn boos omdat hun vertrouwen is geschaad. En terecht. Want als dit de manier is waarop Breda invulling geeft aan co-creatie, dan is het tijd om dat hele begrip opnieuw te definiëren. Participatie is geen theaterstuk. Het is de kern van onze democratie. En zolang het bestuur dat niet begrijpt, zal Breda geen stad van co-creatie zijn – maar een stad van co-illusie.
Daarom zullen wij vervolgvragen indienen om alsnog volledige duidelijkheid te krijgen. Want zolang het college wegkomt met ontwijkende antwoorden, halve waarheden en onvolledige informatie, verandert er niets. Het is tijd om dat patroon te doorbreken – in het belang van de bewoners van Westerpark-Zuid, in het belang van de gemeenteraad en in het belang van een eerlijke en betrouwbare lokale democratie.
Wie participatie zegt, moet luisteren. Wie co-creatie zegt, moet delen. En wie vertrouwen wil, moet de waarheid vertellen, niet pas als het uitkomt, maar altijd.
